رکورد قیمت گازوئیل در آمریکا؛ ریشه بحران کمبود پالایش است

رکورد قیمت گازوئیل در آمریکا؛ ریشه بحران کمبود پالایش است

قیمت گازوئیل در آمریکا به رکورد ۶٫۲۳ دلار در هر گالن رسید، در حالی که علت اصلی، کمبود نفت خام نیست بلکه آسیب گسترده به ظرفیت پالایش در روسیه و عربستان سعودی است. حمله‌های پهپادی اوکراین به پالایشگاه‌های روسیه اکنون با تلاش دولت آمریکا برای کاهش قیمت‌ها تداخل پیدا کرده است.

 

به گزارش هفت مهر  و به نقل از آنبایسد هدلاینز، قیمت گازوئیل در آمریکا به رکورد تازه‌ای رسیده است. ۶٫۲۳ دلار در هر گالن، رقم ثبت‌شده در ۱۴ سپتامبر ۲۰۲۶ (۲۳ شهریور ۱۴۰۵) است که در ۱ ماه بیش از ۸۰ سنت رشد داشت. هند نیز برای جبران کسری ناشی از آسیب به خط لوله عربستان سعودی و اختلال در صادرات روسیه با دشواری روبه‌رو شده است. کارشناسان می‌گویند مشکل اصلی، کمبود نفت خام نیست؛ گلوگاه واقعی، ظرفیت جهانی پالایش برای تبدیل نفت خام به سوخت قابل مصرف است.

بر اساس داده‌های مرکز سیاست جهانی انرژی دانشگاه کلمبیا، قیمت نفت برنت حدود ۹۰ دلار در هر بشکه است؛ رقمی به‌مراتب پایین‌تر از اوج دوران جنگ در آوریل که از ۱۲۵ دلار عبور کرده بود. این یعنی نفت خام کمیاب نیست، مشکل تبدیل آن به گازوئیل و سوخت جت است. به گفته پژوهشگران این مرکز، در میانه آگوست فاصله قیمتی نفت خام و فرآورده پالایش‌شده در آمریکا از ۱۰۰ دلار در هر بشکه عبور کرد، آن هم روی قیمت پایه ۸۵ دلاری نفت آمریکا. در مقیاس جهانی، فرآورده‌های سوختی نهایی با قیمتی میان ۱۵۰ تا ۱۹۰ دلار در هر بشکه معامله می‌شوند که نشانه تنگنای شدید پالایش است.

علت اصلی بحران: تنگنای پالایش، نه کمبود نفت

دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، علت اصلی کمبود جهانی سوخت را تهدیدهای ایران علیه کشتیرانی در تنگه هرمز عنوان کرده است. او هم‌زمان از اوکراین خواسته حمله به پالایشگاه‌های روسیه را متوقف کند، چون این حمله‌ها نیز به کمبود سوخت دامن می‌زنند.

داگ برگام، وزیر امور داخلی آمریکا، در نشست وزیران انرژی گروه ۲۰ در هیوستون، درخواست ممنوعیت صادرات نفت آمریکا را رد کرد. او گفت این کار قیمت‌ها را کاهش نمی‌دهد و می‌تواند واکنش تلافی‌جویانه در پی داشته باشد. به گفته او، چنین واکنشی می‌تواند به ایالت‌هایی مانند کالیفرنیا آسیب بزند؛ ایالتی که هم‌اکنون بیشترین قیمت بنزین و گازوئیل کشور را دارد. کاخ سفید نیز بررسی استفاده از قانون تولید دفاعی دوران جنگ سرد برای افزایش ظرفیت پالایش را در دستور کار دارد.

پهپادهای اوکراینی و پالایشگاه‌های روسیه

از تشدید حمله‌های پهپادی اوکراین در ژوئیه تاکنون، دست‌کم ۲۶ پالایشگاه روسیه میان ژانویه تا ژوئیه از مدار خارج شده‌اند و به گزارش اس‌اندپی گلوبال، ۷ مورد از آن‌ها هنوز بازنگشته‌اند. در آگوست نیز چهار پالایشگاه دیگر از جمله سالاوات، اورسک‌نفت‌ارگ‌سینتز و منطقه صنعتی نیژنکامسک هدف قرار گرفتند. حمله به نیژنکامسک در ۱۰ آگوست ۲۰۲۶ (۱۹ مرداد ۱۴۰۵) نزدیک به ۱۰۰ کشته و زخمی برجای گذاشت.

به گزارش فایننشال تایمز، اوکراین اکنون به‌طور هدفمند گران‌ترین و سخت‌ترین اجزای پالایشگاه‌ها، مانند واحدهای اصلی پالایش و تجهیزات کمپرسور، را نشانه می‌گیرد تا مدت‌زمان توقف آن‌ها را طولانی‌تر کند. بر اساس پروژه دیپ‌استرایک، تنها در ۲ هفته نخست آگوست دست‌کم ۴۳ تاسیسات زیرساختی هدف قرار گرفتند؛ رکوردی در طول جنگ. منطق اوکراین روشن است: پالایشگاه‌ها منبع تامین مالی جنگ روسیه هستند.

در واکنش، روسیه ممنوعیت صادرات بنزین را تا ۳۱ ژانویه ۲۰۲۷ (۱۱ بهمن ۱۴۰۵) و ممنوعیت صادرات گازوئیل را تا پایان سپتامبر تمدید کرد. ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه، کمبود داخلی سوخت را صرفاً «برخی ناراحتی‌ها» توصیف کرده است.

مرکز تحقیقات انرژی و هوای پاک در تحلیل آگوست ۲۰۲۶ خود اعلام کرد سقف قیمتی گروه هفت درآمد نفتی روسیه را به‌طور پایدار محدود نکرده است. این سقف از یکم فوریه ۲۰۲۶ (۱۲ بهمن ۱۴۰۴) به ۴۴٫۱۰ دلار در هر بشکه کاهش یافت، اما نفت اورال روسیه تنها برای مدتی کوتاه زیر سقف پیشین ۶۰ دلاری معامله شد. نفت گرید اسپو نیز به دلیل تقاضای پایدار چین، همواره بالاتر از هر دو سقف داد و ستد شده است. این مرکز اکنون خواستار تعیین سقفی پایین‌تر یا وضع مالیات بر خدمات دریایی غربی حامل نفت روسیه شده است.

هند حدود ۹۰ درصد نفت خام مورد نیاز خود را وارد می‌کند و با چالشی سه‌گانه روبه‌روست. تعطیلی خط لوله شرق-غرب عربستان سعودی بر اثر حمله پهپادی می‌تواند ذخایر صادراتی این کشور در بنادر دریای سرخ را ظرف ۵ تا ۷ روز تمام کند. این وضعیت می‌تواند تا ۴ میلیون بشکه در روز از بازار جهانی خارج کند، در شرایطی که عرضه جهانی نفت امسال پیش‌بینی می‌شود ۵٫۷ میلیون بشکه در روز کاهش یابد. هیچ‌یک از این روندها به‌زودی حل نمی‌شود؛ ممنوعیت صادرات گازوئیل روسیه پایان سپتامبر منقضی می‌شود و هنوز روشن نیست واکنش اوکراین به درخواست آمریکا چه خواهد بود.

✍️خبرنگار:عاطفه شرقی
🔗

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *