گزارش جدید بانک جی‌پی مورگان نشان می‌دهد هوش مصنوعی بسیار سریع‌تر از اینترنت، تلفن و برق فراگیر شده و زمان سازگاری با این فناوری را کوتاه کرده است.

الکساندر گراهام بل یک روز در سال ۱۸۷۶ اولین جمله را از پشت تلفن گفت. نزدیک ۶۰ سال بعد، این دستگاه به خانه اکثر مردم آمریکا رسید. این زمان به اندازه یک عمر است. امروزه روند پذیرش فناوری بسیار پایین تر آمده است. توالت مدرن در سال ۱۸۵۰ اختراع شده و حدود ۷۵ سال طول کشید تا به خانه اکثر مردم آمریکا برسد. الکساندر گراهام بل در سال ۱۸۷۶ تلفن را اختراع کرد اما نزدیک شصت سال گذشت تا همه‌گیر شد.

حال این آمارها را مقایسه کنید با شروع هوش مصنوعی مولد: اولین نسخه عمومی هوش مصنوعی مولد در سال ۲۰۲۲ منتشر شد. تا فوریه ۲۰۲۶ یعنی فقط ۳ سال و چند ماه بعد، ۵۸ درصد از بزرگسالان آمریکایی از آن استفاده کرده‌اند. این یک نمودار ساده در گزارش جدید بانک جی‌پی مورگان است. اما پیامش ساده نیست.

قانونی که ۱۵۰ سال برقرار بود

اگر نمودار تاریخ فناوری را از ۱۸۵۰ تا امروز نگاه کنید، یک الگوی روشن می‌بینید: هر فناوری جدید نسبت به قبلی سریع‌تر همه‌گیر شده است. توالت ۷۰ سال، برق ۳۰ سال، رادیو ۱۵ سال، اینترنت ۱۵ سال. موبایل ۱۲ سال، گوشی هوشمند ۱۰ سال.این یعنی خط روند یک شیب نزولی مداوم دارد و فناوری‌ها هر بار سریع‌تر به دست مردم رسیده‌اند. اما هوش مصنوعی همچون شگفتی های قبلی که به وجود آورده این خط را ی شکند و این روند را با یک جهش رو به رو می کند.

چرا این روند دچار تغییر شده است؟!

فناوری‌های قبلی برای همه‌گیر شدن به زیرساخت فیزیکی نیاز داشتند. برق به کابل‌کشی نیاز داشت. تلفن به خطوط مخابراتی و اتومبیل به جاده اما در مورد هوش مصنوعی وضع فرق داشت. هوش مصنوعی به هیچ‌کدام از اینها نیاز ندارد. هر کسی با یک گوشی و اینترنت می‌تواند از آن استفاده کند یعنی همین الان، همین لحظه.

به همین دلیل است که جی‌پی مورگان در پاورقی نمودار اشاره می‌کند که اگر استفاده از محصولات مبتنی بر هوش مصنوعی، مثل جستجوی گوگل، نقشه و شبکه‌های اجتماعی را هم حساب کنیم، نرخ پذیرش عملاً به ۱۰۰ درصد می‌رسد. یعنی مردم دارند از هوش مصنوعی استفاده می‌کنند، حتی اگر ندانند.

تاریخ این روند معرفی فناوری و پذیرش آن چه درسی می‌دهد؟

هر بار که فناوری بزرگی آمده، دو اتفاق موازی افتاده یعنی عده‌ای شغل از دست داده‌اند، عده‌ای شغل جدید پیدا کرده‌اند. رانندگان کالسکه رفتند، مکانیک‌های اتومبیل آمدند. اپراتورهای تلفن رفتند، مهندسان شبکه آمدند. اما این گذار هرگز بدون درد نبوده و هیچ‌وقت هم با این سرعت اتفاق نیفتاده است.

فرق امروز با گذشته اینجاست: وقتی برق همه‌گیر شد، نسل بعدی فرصت داشت خودش را آماده کند. وقتی اینترنت آمد، کسب‌وکارها ده سال وقت داشتند که خودشان را بازتعریف کنند. اما هوش مصنوعی این فرصت را خیلی کوتاه‌تر کرده است و اگر سعی نکنیم تا هرچه زودتر در این مسیر قرار بگیریم ممکن است هرگز نتوانیم به آن برسیم.

یک سوال که نمودار جوابش را نمی‌دهد